Giriş: kötü teklifin kaynağı çoğu zaman müşteridir#
Pek çok proje sahibi şunu yaşar: 5 ajans 5 farklı fiyat verir, biri 50.000 TL diğeri 500.000 TL. Sonra "yazılım piyasası belirsiz" diye düşünülür. Oysa fiyat farkının %80'i ajansın değil müşterinin hazırlık eksikliğinden doğar.
İyi hazırlık tek bir şeyi yapar: varsayım sayısını azaltır. Ajans her belirsizliğe risk priminin eklediği için, belirsizlik = pahalı teklif. Bu yazıdaki 6 başlığı netleştirirseniz teklifler hem ucuzlar, hem birbirine yakınlaşır, hem de kıyaslanabilir hale gelir.
Hedef: bir gün içinde toparlayabileceğiniz 4-6 sayfalık bir proje brief. Aşağıdaki başlıklar bu brief'in iskeleti.
1. Hedef: ürün ne işe yarayacak?#
İlk soru teknik değil, iş hedefi sorusu. "Mobil uygulama yaptıracağım" yetersiz; "Müşteri sadakati yaratan, push notification ile kampanya gönderebileceğim, tekrar sipariş oranını %20 artırmak istediğim bir mobil uygulama" doğru.
Üç soru cevaplanmalı: (a) kim kullanacak (kullanıcı persona)? (b) hangi sorunu çözüyor (problem statement)? (c) başarı nasıl ölçülecek (KPI)?
Ajans için anlamı: bu cevaplar olmadan teknoloji seçimi yapılamaz. Mobile vs PWA, Stripe vs iyzico, Postgres vs Firebase — hepsi iş hedefine bağlı. Hedef yoksa ajans yanlış teknolojiyi seçer; siz de farkına 6 ay sonra varırsınız.
2. Kapsam: must-have / nice-to-have / won't-have#
MoSCoW yöntemi ile kapsamı 3 listeye böl: Must-have (olmazsa proje olmaz), Should-have (faz 1.5), Could-have (faz 2+), Won't-have (kapsam dışı, açıkça yazılı).
Kötü kapsam yazısı: "Mobil uygulama olacak, içinde her şey olacak". İyi kapsam: 15-30 maddelik özellik listesi, her maddenin priority'si var. "Push notification: must", "In-app chat: should", "AI öneri motoru: could".
Won't-have listesi en kritik kısım. Açıkça yazılı olmayan her şey ajans tahminine kalır; bu da fiyat farkı doğurur. "Şu sürümde admin paneli olmayacak" yazılı olunca, 5 ajansın 5'i de aynı kapsamda teklif verir.
3. Referans: benzer ürün ve ekran örnekleri#
Görsel referans kelimeden 10 kat hızlı iletişim sağlar. "Booking.com'un arama sayfası gibi" demek, üç paragraf açıklamadan daha net.
Hazırlanması gerekenler: 3-5 benzer ürün ekran görüntüsü (sadece arayüz değil, akış sırası), beğendiğiniz ve beğenmediğiniz noktalar (kısa not), tasarım yön referansı (Behance / Dribbble linkleri).
Risk: çok fazla referans karışıklık yaratır. "Booking + Spotify + Notion + Tinder karışımı" diyen brief ekibi şaşırtır. 3-5 referans yeter; çok fazla referansı sözlü görüşmede paylaşın.
4. Bütçe + takvim: aralık ver, kesin sayı verme#
Bütçe söylenmeden teklif almak mantıklı görünür ama uzun vadede yavaşlatır. Ajans hangi seviyede iş yapacağını bilmediği için ya çok yüksek (premium teklifle korkutur) ya çok düşük (yetersiz çözüm) verir.
Aralık verin: "100-300K TL bandı", "500K-1M TL bandı". Bu bilgi ajansın hangi mimari ve hangi kapsamı önerebileceğini netleştirir. Ajans bütçeye uygun değilse "bu bütçede şu kapsam mantıklı, bu kapsam gerekmiyor" diyerek danışman olur.
Takvim: "3 ay" yetersiz. "Ocak 15'te demo, Mart 1'de pilot, Mayıs 1'de canlı" gibi milestone'lu takvim. Yarış var mı (rakip ürün çıkıyor)? Mevsimsel zorunluluk var mı (Ramazan, sezon başı)? Bu bilgi öncelik kararını kolaylaştırır.
5. Veri + KVKK + güvenlik gereksinimleri#
Pek çok proje brief'i bunu atlar; sonra Faz 3'te "KVKK uyumlu olmalı" diye ekleyince mimari yeniden yazılır. İlk günden netleştirin: hangi tür veri toplanacak (kişisel veri var mı?), hangi yargı bölgesinde (Türkiye? AB?), kim sorumlu (veri sorumlusu / işleyen)?
Sektörel ek standartlar: sağlık (HIPAA / KVKK sağlık verisi özel hükümleri), finans (PCI-DSS, BDDK), kamu (KVKK + Cumhurbaşkanlığı dijital dönüşüm). Bu standartlar mimari + maliyet + zaman üçünü de etkiler.
Veri taşıma: mevcut sistemden veri aktarılacak mı? CSV mi, API mi, doğrudan veritabanı dump'ı mı? Veri kalitesi ne durumda? Bu kalemler genelde proje sonunda ortaya çıkar; ilk günden brief'e yazıldığında ajans gerçekçi teklif verebilir.
6. Var olan dokümanlar + entegrasyon listesi#
Mevcut sistemler / API'lar / dokümanlar listelenir. "Mevcut bir CRM'imiz var (Salesforce), ödeme için iyzico kullanıyoruz, e-posta için Mailchimp" gibi. Her entegrasyon teklif kapsamına girer; eksik bırakılırsa ajans "genelde standart REST API beklerim" diye varsayım yapar, sonra fark çıkar.
Hazır olması iyi olan ek dosyalar: (a) kullanıcı akış diyagramı (Whimsical / Excalidraw), (b) wireframe taslağı (kâğıda çizim bile yeter), (c) mevcut analytics raporu (Google Analytics dump), (d) rakip ürün analizi (1 sayfa).
Pratik öneri: tek bir Notion / Google Doc sayfası hazırlayın. Her başlık altında 1-2 paragraf + linkler. Ajansa bu link'i gönderin; teklif kalitesi gözle görülür şekilde artar.
Sonuç: 1 günlük hazırlık 6 ay zaman kazandırır#
Bu 6 başlığı doldurmak deneyimli proje sahibi için 1 gün; ilk kez bu süreçten geçen biri için 2-3 gün. Ama bu yatırım, sonraki 6 ayın kalitesini doğrudan belirler. Hazırlıksız teklif alıp 6 ay sürpriz yaşamak yerine, 3 gün hazırlık + temiz teklif alma süreci.
Ajansın size sorması gereken sorular yerine siz ajansa sunarsanız, hem hızlı hem güvenilir teklif alırsınız. Ayrıca farklı ajansların tekliflerini birebir kıyaslayabilirsiniz; aynı brief üzerinden gelen 3 teklif gerçekten karşılaştırılabilir.
Proje brief'i hazırlamakta zorlanıyorsanız proje talebi sayfamızdaki form üzerinden başlayabilirsiniz; soru-yanıt formatımız size 6 başlığı doğal olarak doldurmayı kolaylaştırır.
İlgili yazılar
Aynı kararı destekleyen diğer yazılar
Mobil
Flutter Geliştirici Seçerken Neye Bakılır?
Flutter geliştirici seçimi sadece kod yetkinliği değil; mimari karar, state management, performans, test ve teslim disiplinidir. 7 kriterli pratik değerlendirme rehberi.
Ajans Seçimi
Yazılım Ajansı Seçmeden Önce Sormanız Gereken 10 Soru
Ajans seçimi referans + portfolyo değil, teslim modeli + karar kalitesi + sözleşme nettiğidir. Yanlış kararın faturası 6-12 ay sonra çıkar; doğru sorular en başta sorulur.
AI Araçları
Claude AI Nedir? Yazılımcılar İçin 2026 Kapsamlı Rehberi
Claude AI'ın 2026'daki yetenekleri, Claude Code, MCP, API kullanımı ve enterprise vakalarıyla yazılımcılar için kapsamlı Türkçe rehber.
Sonraki adım
Benzer bir proje planlıyorsanız, bağlamınızı netleştirip teklif akışını birlikte kurabiliriz.
Proje talebi oluştur